Koart 3

Singels:

Wanneer je over het midden van de groenstrook wandelt loop je op de juiste plek om je ogen de kost te geven aan de prachtige panden en aanwezige kunstwerken. Jullie wandelen langs twee van de vier statige singels aan de zuidkant van de stad. Wist je dat een singel een water is rond de binnenstad? Vaak is het een overblijfsel van de middeleeuwse verdedigingsgracht van een vestingstad. Een singel heeft, in tegenstelling tot grachten, meestal geen gemetselde kademuren, maar schuine walkanten. De weg naast zo'n schuine walkant wordt dan ook vaak een singel genoemd.

Kunstroute Singels:

Op de route aan de singels zijn diverse kunstwerken te vinden. Wil je hier meer over weten? Klik hier

Dronkemanstoren:

Wist je dat de Dronkemanstoren zijn naam te danken heeft aan het feit dat je vanuit alle kijkrichtingen twee klokken kan zien en vaak zelfs drie? Het zien van twee of drie klokken tegelijk op een toren werd door sommigen gekscherend gerelateerd aan de effecten van ‘een glaasje jenever teveel’.

Sint Anthony Gasthuis:

Iets typisch Gronings zien?

Op kleine afstand (Klik hier voor de exacte locatie) van de Dronkemanstoren vind je dit gasthuis. Waar in andere steden van "Hofjes" wordt gesproken, duiden Stadjers deze plaatsen aan met gasthuizen. Dit maakt dan ook meteen de oorspronkelijke functie van de gasthuizen duidelijk. In de middeleeuwen werden hier arme en zieke mensen opgevangen. Ook Pelgrims vonden hier onderdak. Zo vind je in de stad ook het Pelstergasthuis die is opgericht als pelgrimsoord. Vanaf de 17de eeuw worden de gasthuizen gebruikt als bejaardentehuizen. Inmiddels worden de gasthuizen particulier bewoond en een aantal gasthuizen zijn een rijksmonument.

Jullie staan nu bij het Sint Anthony gasthuis. Dit gasthuis staat bekend als het oudste gasthuis van Groningen. Dit gasthuis heeft ook als dolhuis gediend. Vroeger kwamen kwamen de burgers hier tegen betaling naar de gekken of “dollen” kijken. Vandaar de naam dolhuis. Een zandstenen poort biedt toegang tot het Gasthuis. Boven de poort is een gevelsteen met het getal 1695 te zien, dit jaartal verwijst naar de renovatie van het gasthuis in dat jaar. De oude man en vrouw die aan weerszijden van de gevelsteen zijn te zien zijn de "oude borgeren en ingesetenen deser stad" aan wie hier vroeger onderdak werd verleend.

• Op de hoek van de Rademarkt en de Radebinnensingel (tegenover de ingang van het Gasthuis) zie je wanneer je goed tussen de bomen kijkt een 13,5 meter hoge gladde, glanzende en roestvrijstalen zuil. Dit kunstwerk van Andre Volten uit 1971 is tot stand gekomen door een regeling die na de Tweede Wereldoorlog werd ingevoerd om de beeldende kunst in de openbare ruimtes te stimuleren. Deze regeleing werd ook wel de perventageregeling genoemd en daarin werd bepaald dat 1,5 a 2 procent van de kale bouwsom aan beeldende kunst besteed worden. 

Groninger Museum:

In 1987 schonk de Nederlandse Gasunie 25 miljoen gulden aan de Gemeente Groningen. Daardoor werd het mogelijk om een compleet nieuw museumgebouw te realiseren. Het oude museumgebouw voldeed namelijk niet meer aan de eisen van deze tijd. In 1990 werd deze locatie gekozen voor het museum. Het ontwerp van het museum ziet eruit als een langwerpig eiland en bestaat uit drie grote volumes in het water die worden verbonden door gangen en twee pleinen. Het ontwerp voor het nieuwe gebouw had als belangrijk uitgangspunt dat het moest passen bij de sfeer van de collecties van het museum. Dit zijn de vier uiteenlopende collecties: archeologie, geschiedenis van Groningen, kunstnijverheid en oude- en hedendaagse beeldende kunst. Het opvallende architectonische gebouw, met postmodernisme invloeden, werd geopend in 1994.

Centraal Station Groningen:

De architect van het stationsgebouw, Isaac Gosschalk (1838-1907), was een liefhebber van zowel de neogotische als de neorenaissance stroming in de architectuur en koos er voor het stationsgebouw in Groningen in een combinatie van beide stijlen te ontwerpen.

Omdat de stad Groningen flink groeide, is tussen 1891 en 1893 het huidige station gebouwd. Een bijzondere bezienswaardigheid van het station is de stationshal. Deze vind je in het hoofdgebouw en is met zijn bijzondere plafonddecoraties van papier collé zeker een bezoekje waard. De stationshal van Groningen wordt ook wel de “kathedraal van het gevleugelde wiel” genoemd. De reden hiervan is als volgt; Centraal in de gevel bevindt zich een halfrond venster. Aan weerszijden daarvan zijn in twee zwikken hardstenen reliëfs aangebracht. Ze verbeelden een gevleugeld wiel en een olijftak. De vleugels van het wiel verwijzen naar Mercurius, dit was de Romeinse god van de handel en de reiziger.

Peerd van Ome Loeks:

Op het stationsplein vind je het standbeeld 't Peerd van Ome Loeks. Dit standbeeld kan worden gezien als één van de bekendste symbolen van de stad. Het beeld ontleent zijn bestaan aan een Gronings volkswijsje met dezelfde titel. In de loop der jaren zijn meerdere mannen aangewezen die dé Ome Loeks zouden kunnen zijn. De meest bekende kandidaat is Lukas "Loeks" van Hemmen. Hij was pikeur en eigenaar van café en stalhouderij de Slingerij in Groningen. Eind juli 1910 was zijn beroemde renpaard Appelon nogal ongedurig en trapte naar de stalknecht. Van Hemmen dreef het paard terug met een riek waardoor het paard vervolgens een verwonding opliep en ziek werd. Hij overleed enkele dagen later aan een koliek. Toen de paardenslager het kadaver kwam halen, waren er een paar jongens die zongen: "t Peerd van Ome Loeks is dood". En zo zou het liedje zijn ontstaan.

Jullie zijn vast benieuwd geworden naar dit Gronings volkswijsje. Jullie kunnen de tekst hieronder in het filmpje vinden. Wij dagen jullie uit om zelf eens een stukje mee te zingen. Herkennen jullie de melodie waar het liedje op wordt gezongen?